Foto: Kristina Delp/ Unsplash
Demencija pogađa i pse, kao i ljude, a iako se kod pasa naziva drugačije, nije ništa manje teška za vlasnike voljenih ljubimaca.
Poznata kao sindrom kognitivne disfunkcije ili pseća kognitivna disfunkcija, smatra se da pogađa do 60 odsto pasa starijih od 11 godina.
Razlikovanje sindroma kognitivne disfunkcije od uobičajenog starenja može biti teško. Znaci mogu uključivati promjene u obrascima spavanja i društvenom ponašanju psa, kao i zbunjenost ili gubljenje na poznatim mjestima, prenosi 021.
Sada novo istraživanje koje su predvodili naučnici sa Univerziteta Sjeverna Karolina sugeriše da postoji jedan specifičan fizički znak koji može ukazivati na pseću demenciju: promjena dužine koraka prednjih nogu.
Studija ne pokazuje da se na osnovu toga sama po sebi može postaviti dijagnoza pseće demencije. Na hod mogu uticati i drugi faktori, uključujući hronični bol, piše ScienceAlert.
Međutim, nalazi sugerišu da bi dužina koraka prednjih nogu mogla da posluži kao koristan, objektivan pokazatelj za praćenje starenja pasa, uz kognitivne upitnike i veterinarske preglede.
“Ovdje pokazujemo da se dužina koraka prednjih nogu kod pasa smanjuje sa godinama, ali, što je još važnije, još više se smanjuje kod pasa sa kognitivnim oštećenjem. Zapravo, ustanovili smo da je uticaj kognitivnog opadanja veći od uticaja samog starenja”, kaže veterinarska neurološkinja Nataša Olbi sa Univerziteta Severna Karolina.
Studija je zasnovana na analizi 88 starijih pasa, uključujući ženke i mužjake, kao i rasne pse i mješance. Da bi bili uključeni u istraživanje, psi su morali da dostignu najmanje 75 odsto očekivanog životnog vijeka, na osnovu svoje veličine i rase.
Analiziran je veliki broj različitih faktora.
Životinje su prošle fizičke, neurološke, fiziološke i ortopedske preglede kako bi se procijenilo sve – od vida i sluha do pokretljivosti i fizičke snage.
Za dio istraživanja koji se odnosio na hodanje, a koji je sprovođen na svakih šest mjeseci tokom više godina, psi su puštani da hodaju stazom dugom pet metara sopstvenim tempom, bez verbalnog podsticanja ili poslastica.
Kraća dužina koraka bila je povezana sa lošijim rezultatima na testovima kognitivnih sposobnosti, čak i kada su uzeti u obzir starost i hronične bolesti – ali samo kada je riječ o prednjim nogama.
“Fascinantno je vidjeti da kognitivno opadanje različito utiče na prednje i zadnje noge. Kod pasa su zadnje noge važne za kretanje unaprijed, dok prednje noge služe i za promjenu pravca i započinjanje kočenja”, kaže Olbi.
Glatko hodanje nije samo pitanje mišića i zglobova. Ono zavisi i od sposobnosti mozga da integriše informacije koje dobija putem čula, planira pokrete i koordinira tijelo.
“Moždana kora integriše više senzornih informacija u nervne puteve koji stvaraju pokrete prednjih nogu, pa gubitak složene senzomotorne integracije na njih utiče drugačije”, objašnjava Olbi.
Posmatranje promjena u načinu na koji pas hoda između dvije posjete veterinaru – ili čak iz dana u dan kod kuće – moglo bi zato predstavljati koristan pokazatelj pseće demencije. Za to nije potrebna posebna oprema, već samo pažljivo posmatranje. Iako kraći koraci prednjih nogu nisu garancija da pas razvija demenciju, to je znak koji bi trebalo provjeriti kod stručnjaka.
“Ovi nalazi podržavaju korišćenje dužine koraka prednjih nogu kao objektivne i lako primjenljive mjere funkcionalne pokretljivosti koja odražava promjene povezane sa kognitivnim opadanjem i može predstavljati koristan alat za istraživanja i kliničko praćenje starenja pasa”, navode istraživači u objavljenom radu.
Moguće je da nova saznanja o sindromu kognitivne disfunkcije kod pasa pomognu i istraživanjima demencije kod ljudi.
Studije su pokazale da osobe sa uznapredovalom Alchajmerovom bolešću obično hodaju sporije i prave kraće korake u poređenju sa ljudima koji imaju blaže kognitivne smetnje.
Kada je riječ o psima, istraživači žele da ova mjerenja i zaključke provjere na većim grupama pasa različitih uzrasta i sa različitim zdravstvenim stanjima.
Istraživanje je objavljeno u časopisu “Frontiers in Veterinary Science”.