Foto: NATO
Američki podsekretar za odbranu Elbridž Kolbi sastao se u četvrtak sa generalnim sekretarom NATO-a Markom Ruteom i ambasadorima alijanse u Briselu dok Vašington preispituje prisustvo američkih trupa u Evropi.
Vašington želi doprinos od saveznika „direktno u pisanoj formi“, rekao je Kolbi, pozivajući se na upitnik koji su SAD nedavno poslale članicama NATO-a. Rekao je da je nekoliko popunjenih upitnika već primljeno i da SAD očekuju njihovu procjenu, javlja dpa.
Pregled, koji je u junu najavio američki ministar odbrane Pit Hegset, izazvao je zabrinutost zbog mogućeg povlačenja američkih trupa iz Evrope.
Kolbi nije rekao koliko bi američkih lokacija u Evropi moglo biti smanjeno ili zatvoreno kao dio tekućeg preispitivanja američkog vojnog prisustva. Rekao je da će prvo biti procjenjeni odgovori i ponude saveznika. Hegset je rekao da bi pregled trebalo da bude završen najkasnije do decembra.
Ovaj potez je dio Vašingtonovog napora za takozvani „NATO 3.0“, u okviru kojeg evropski saveznici preuzimaju primarnu odgovornost za konvencionalnu odbranu Evrope i obezbjeđuju najveći dio potrebnih snaga.
Prema tom modelu, SAD će nastaviti da pružaju alijansi svoje nuklearno odvraćanje, dok će svoj konvencionalni vojni doprinos fokusirati na ograničenije i ciljanije kapacitete.
Međutim, Evropa bi ostala „od ključnog interesa za Sjedinjene Države“, rekao je Kolbi, čak i kada se prioritet Vašingtona pomjerio na zapadnu hemisferu i Prvi ostrvski lanac u Tihom okeanu.
Kolbi nije dao konkretne primjere sadržaja upitnika, ali je pomenuo „pristup, baziranje, prelet“ kao pitanja gdje „postoje neke stvari koje moramo da riješimo da bismo imali smisla u budućnosti“.
Saveznici NATO-a pitani o većim komandnim odgovornostima
Druga pitanja uključuju da li su saveznici spremni da preuzmu veću odgovornost u okviru komandne strukture NATO-a, prema izvorima iz NATO-a.
Politički osjetljiva pitanja, uključujući nabavku oružja od američkih kompanija i postojeća ograničenja za američke snage koje djeluju u Evropi, takođe su razmatrana.
Takva ograničenja su razljutila Vašington na početku rata u Iranu, kada su neki saveznici zabranili SAD da koriste baze na njihovoj teritoriji za vojne aktivnosti vezane za sukob.
Kolbi je rekao da SAD ne traže potpuno prazan ček u svakoj situaciji, već da moraju biti u stanju da efikasno djeluju i imaju predvidljivost. Nedostatak predvidljivosti tokom operacije „Epski bijes“ izazvao je opravdanu frustraciju kod predsjednika Donalda Trampa, rekao je. Američka vlada koristi to ime za svoju vojnu kampanju protiv Irana.
Vjeruje se da pitanja o nabavci odbrambene opreme proizilaze iz američkih kritika evropskih napora da promovišu „Proizvedeno u Evropi“ u odbrambenoj industriji. Kolbi je rekao da SAD razumiju evropska ulaganja u sektor, ali da američke firme ne bi trebalo da budu u nepovoljnom položaju ili isključene sa evropskog tržišta.
Kolbi je pohvalio Berlin nakon razgovora u sjedištu NATO-a, opisujući Njemačku kao veoma kooperativnu i rekavši da su diskusije o zajedničkoj proizvodnji odbrambene opreme bile veoma orijentisane na rezultate.
Rekao je da su promjene koje je Njemačka pokrenula u proteklih 18 mjeseci izvanredan tektonski pomak i istorijska promjena, rekavši da je zemlja prešla sa široke demilitarizacije na brzo ponovno naoružavanje.
Rute je takođe pozdravio konsultacije i proces preispitivanja, rekavši da su usmjereni na „jaču Evropu i jaču Kanadu u jačem NATO-u“.