 pod){kind=link}
Foto: Impuls
Uticaji buke od saobraćaja na zdravlje nisu ravnomjerno raspoređeni, navodi se u izvještaju Evropske agencije za životnu sredinu (EEA) pod nazivom „Buka od saobraćaja, ranjivosti i nejednakosti”.
Ovaj dokument ukazuje ne samo na to da su određene starosne grupe ranjivije, već i na ulogu društvenih nejednakosti i nepovoljnih uslova životne sredine, koji mogu dodatno pogoršati posljedice zagađenja bukom od saobraćaja. Analiza razmatra dostupne dokaze o razlikama u osjetljivosti, kao i o varijacijama u izloženosti buci, te istražuje kako su ti faktori povezani sa potencijalnim razlikama u zdravstvenim posljedicama buke od saobraćaja među različitim grupama stanovništva.
Iako su dokazi ograničeni, pojedine studije ukazuju na snažniju povezanost između izloženosti buci od saobraćaja i zdravstvenih ishoda – kao što su srčani udari, smrtnost i poremećaji spavanja – kod starijih osoba u poređenju sa opštom populacijom. Čak i kada su relativni rizici slični u različitim starosnim grupama, veća učestalost hroničnih bolesti među starijim osobama može povećati vjerovatnoću da će one iskusiti određene štetne zdravstvene posljedice povezane sa bukom od saobraćaja.
Djeca su takođe izložena povećanom riziku; istraživanja pokazuju da izloženost buci može dovesti do poteškoća u čitanju, problema sa prekomjernom tjelesnom težinom i poremećaja u ponašanju, na šta ukazuje i izvještaj Evropske agencije za životnu sredinu (EEA) „Buka u životnoj sredini u Evropi” (Environmental Noise in Europe), objavljen prošle godine.
Potrebna su dodatna istraživanja kako bi se bolje razumjelo na koji način buka od saobraćaja može pogoršati postojeće zdravstvene ranjivosti, kao i radi identifikacije kritičnih područja, navodi se u izvještaju EEA.
Zašto buka od saobraćaja predstavlja ozbiljan problem za javno zdravlje?
Veliki dio evropskog stanovništva izložen je nivoima buke — od drumskog, željezničkog i vazdušnog saobraćaja — koji mogu nepovoljno uticati na zdravlje.
Uticaji buke od saobraćaja na zdravlje prevazilaze puku uznemirenost. Hronična izloženost remeti san i aktivira tjelesni odgovor na stres. To može pokrenuti fiziološke procese kao što su oksidativni stres, upale i hormonski poremećaji. Vremenom, ovi mehanizmi mogu doprinijeti nastanku i razvoju čitavog niza zdravstvenih problema, uključujući kardiovaskularne bolesti, dijabetes, poremećaje spavanja, ometanje kognitivnog razvoja kod djece, mentalne poremećaje, demenciju i prevremenu smrt.
Prema najnovijoj procjeni Evropske agencije za životnu sredinu (EEA) o buci u Evropi, objavljenoj prošle godine, milioni ljudi su pogođeni dugotrajnom uznemirenošću i poremećajima spavanja uzrokovanim bukom od saobraćaja. Ovo uključuje 73.000 prevremenih smrtnih slučajeva, 49.000 novih slučajeva kardiovaskularnih bolesti i 23.000 novih slučajeva dijabetesa tipa 2.